Bạn còn nhớ cái thời mà ai cũng tự tin dự đoán tỷ giá USD/JPY chỉ bằng một phép so sánh lãi suất giữa Mỹ và Nhật Bản không?
Tôi nhớ. Vì tôi đã từng kiếm sống nhờ nó trong những ngày đầu săn ICO, khi câu chuyện "quantitative easing" của Nhật Bản còn là một narrative xuyên suốt mọi bàn luận về vĩ mô.
Nhưng một báo cáo mới từ Apollo Global Management vừa vẽ ra một thực tại phũ phàng: con số đó không còn hoạt động nữa. Chuyên gia kinh tế trưởng Torsten Slok tuyên bố carry trade đồng yên đã sụp đổ từ sau tháng 4/2025. Thứ điều khiển đồng tiền này bây giờ là hóa đơn nợ của chính phủ Nhật Bản, không phải vành đai lãi suất giữa hai quốc gia.
Hãy để tôi mổ xẻ vì sao một trong những quy tắc giao dịch được tin tưởng nhất hành tinh lại trở thành lịch sử một cách lặng lẽ đến vậy, và tại sao nhà đầu tư mùa hè này lại đang nhìn vào sai chỉ báo.
Hook: Ngày FED phải mua Yên — Lần đầu tiên sau 27 năm
Trong một thế giới Web3, khi thanh khoản là máu, thì câu chuyện về một đồng tiền pháp định cũng vận hành theo cùng một quy luật.

Lần đầu tiên kể từ ngày 17/6/1998 — thời điểm New York FED mua 833 triệu USD để cứu đồng Yên ở mức giá 142.21 — Washington đã phải nhảy vào thị trường ngoại hối để mua Yên Nhật. Bloomberg đưa tin, và một bức thư rò rỉ từ Bộ trưởng Tài chính Bessent cho thấy quy mô có thể lên tới 5 đến 10 tỷ đô la.
Nhưng chính xác thì tại sao mọi thứ lại tệ đến mức hai chính phủ phải hành động cùng một ngày?
Nếu bạn còn giữ bất kỳ một vị thế carry trade nào trong ví, bạn hiểu cảm giác hoảng loạn đó: một đợt tăng giá Yên đột biến có thể xóa sạch cả năm lợi nhuận kinh doanh chênh lệch lãi suất chỉ trong vài giờ.
Tờ khai của Apollo đưa ra cái nhìn chính xác về cuộc khủng hoảng niềm tin này. Hãy nhớ rằng, câu chuyện của đồng Yên có thể tạo ra lực kéo lên mọi kênh đầu tư rủi ro, bao gồm cả crypto. Khi carry trade bị unwinding mạnh, thanh khoản toàn cầu co lại, và quỹ đầu tư bán cả Bitcoin lẫn Bitcoin Yên để bảo toàn vốn.

Context: Vài thập kỷ của một câu chuyện không thể chết
Để hiểu vì sao quy tắc này sụp đổ, chúng ta phải hiểu thứ đã khiến nó trường tồn suốt nhiều thập niên.
Giao dịch đơn giản đến mức khó tin. Một nhà đầu tư vay Yên với lãi suất gần 0%, rồi dùng số tiền đó mua tài sản bằng đô la Mỹ — trái phiếu, cổ phiếu, hoặc thậm chí là một vị thế trong các quỹ công nghệ — để nhận lãi suất cao hơn nhiều. Phần chênh lệch chính là lợi nhuận của họ.
Dòng chảy đó đã gắn chặt tỷ giá USD/JPY với chênh lệch lãi suất. Đường chênh lệch mở rộng, đồng Yên rẻ đi. Đường chênh lệch thu hẹp, đồng Yên mạnh lên.
Biểu đồ của Apollo theo dõi hai đường này di chuyển song song từ tháng 1/2021 đến ngay điểm phá vỡ. Slok nói mối liên kết này đã duy trì trong nhiều thập kỷ.