Hook
Ngày 15 tháng 8, trên nền tảng Xueqiu, một cái tên quen thuộc trong giới đầu tư tiền mã hóa – Duang Yongping – đã thực hiện hai giao dịch với cổ phiếu SpaceX (SPCX) khiến nhiều người phải chú ý. Ông bán 1.000 quyền chọn bán (put) với giá thực hiện 115 USD, đáo hạn tháng 12/2026, thu về 2.326 triệu USD phí quyền chọn. Chỉ vài ngày sau, ông mua 100.000 cổ phiếu SPCX với giá 108,68 USD, tương ứng khoảng 10,868 triệu USD. Tính đến thời điểm hiện tại, với giá đóng cửa 140 USD, khoản lãi chưa thực hiện từ cổ phiếu là 3,132 triệu USD, cộng với phí quyền chọn đã thu, tổng lợi nhuận giấy tờ lên tới 5,458 triệu USD. Một con số ấn tượng, nhưng ẩn sau đó là những bài học về rủi ro và tâm lý mà bất kỳ ai trong thị trường crypto cũng nên suy ngẫm.
Context
SpaceX, dù là công ty vũ trụ tư nhân, nhưng cổ phiếu SPCX lại được giao dịch trên thị trường OTC và gần đây niêm yết trên một số sàn. Sau khi lên sàn vào tháng 6, cổ phiếu này vọt lên trên 200 USD trước khi lao dốc về 105 USD. Bước sang tháng 8, khi đợt mở khóa cổ phiếu hạn chế đầu tiên có tác động yếu hơn kỳ vọng và tâm lý thị trường cải thiện, giá phục hồi về 140 USD. Duang Yongping – một nhà đầu tư nổi tiếng trong cộng đồng crypto với chiến lược bán quyền chọn bán để thu phí – đã tận dụng đợt biến động này. Nhưng liệu đây có phải là một giao dịch xác suất cao hay chỉ là canh bạc dựa trên may mắn?
Core
Hãy nhìn vào cơ chế: Bán quyền chọn bán (short put) là chiến lược ưa thích của những người tin rằng giá sẽ không giảm sâu dưới mức strike. Duang Yongping bán put với strike 115 USD, thu phí 23,26 USD mỗi hợp đồng. Với 1.000 hợp đồng, tổng phí là 2,326 triệu USD. Điều này có nghĩa là nếu giá SPCX giữ trên 115 USD cho đến tháng 12/2026, ông giữ trọn phí. Nhưng nếu giá giảm xuống dưới 115 USD, ông sẽ buộc phải mua cổ phiếu ở mức 115 USD, dù giá thị trường thấp hơn. Để phòng ngừa, ông đã mua 100.000 cổ phiếu ở mức 108,68 USD – thấp hơn strike 6,32 USD. Điều này tạo ra một vị thế delta trung tính tạm thời, nhưng không hoàn toàn loại bỏ rủi ro.
Theo tính toán của tôi, nếu giá SPCX giảm mạnh về 100 USD, ông sẽ lỗ trên cổ phiếu khoảng 0,868 triệu USD (100.000 x (108,68-100) = 868.000 USD), nhưng khoản lỗ này được bù đắp một phần bởi phí quyền chọn. Tuy nhiên, nếu giá rơi xuống 80 USD, khoản lỗ cổ phiếu lên tới 2,868 triệu USD, vượt xa phí đã thu. Điểm hòa vốn thực tế của chiến lược này là 115 USD (strike) trừ đi phí 23,26 USD = 91,74 USD trên mỗi cổ phiếu nếu bị tập quyền. Nhưng vì ông đã mua cổ phiếu ở 108,68 USD, điểm hòa vốn tổng thể phức tạp hơn. Dù sao, rủi ro vẫn hiện hữu – và đây là nơi tâm lý thị trường đóng vai trò then chốt.
Lý tưởng tốt, nhưng gas fee còn đắt hơn. Trong thị trường crypto, chúng ta thường thấy những chiến lược tương tự: bán quyền chọn để thu phí, nhưng khi thị trường đảo chiều, mọi thứ sụp đổ. Duang Yongping đã tận dụng đợt giảm giá từ 200 USD xuống 105 USD để mua cổ phiếu giá thấp, đồng thời bán put để thu thêm premium. Đây là một chiến lược hợp lý nếu ông tin vào giá trị nội tại của SpaceX. Nhưng nếu nhìn vào biến động lịch sử, SPCX có thể dao động 30-40% trong vài tuần. Một cú sốc thị trường như tin tức về thất bại phóng tên lửa hoặc điều chỉnh chính sách có thể đẩy giá xuống dưới 100 USD. Khi đó, khoản lỗ sẽ không chỉ là con số giấy tờ.
Contrarian
Điều phản trực giác ở đây là: Duang Yongping, với danh tiếng trong giới crypto, lại đang đặt cược lớn vào một cổ phiếu truyền thống – điều mà nhiều người cho là "an toàn" hơn so với các token biến động. Nhưng thực tế, SpaceX cũng không kém phần rủi ro. Cổ phiếu chưa niêm yết chính thức, thanh khoản thấp, và thông tin bất cân xứng. Một block mới, một định kiến cũ. Chúng ta thường nghĩ rằng trader crypto là những người chấp nhận rủi ro cao, nhưng khi họ chuyển sang thị trường chứng khoán, họ vẫn mang theo tư duy "bán quyền chọn" – một chiến lược từng gây sập lưới cho nhiều quỹ đầu cơ trong quá khứ. Sự khác biệt duy nhất là họ có thể kiểm soát rủi ro tốt hơn nhờ kinh nghiệm.
Takeaway
Bài học từ giao dịch này không chỉ dành cho những ai muốn copy chiến lược. Đó là lời nhắc nhở rằng bất kỳ thị trường nào – dù là crypto hay chứng khoán – đều có những nguyên lý bất biến: quản lý rủi ro, hiểu rõ đòn bẩy, và không bao giờ đánh cược số phận vào một tin tức. Duang Yongping có thể đang thắng, nhưng câu chuyện chưa kết thúc. Khi quyền chọn chưa đáo hạn, mọi thứ vẫn có thể thay đổi. Và như tôi thường nói với các đồng nghiệp trẻ: "Lý tưởng tốt, nhưng gas fee còn đắt hơn." Hãy luôn tính toán chi phí của sự tự tin thái quá.
